चित्रपट निर्मिती प्रक्रियेमध्ये ध्वनी खूप महत्त्वाचा घटक आहे. 

सकाळ वृत्तसेवा (यिनबझ)
Tuesday, 22 October 2019

ध्वनिमुद्रणचे मुख्यत: चार भाग असतात.

१. लोकेशन साउंड - ३५ मि.मि. कॅमेऱ्याद्वारे चित्रीकरण होणार असेल तर त्या त्या लोकेशनवर कलाकारांचे संवाद ध्वनिमुद्रित केले जातात. हे संवाद उत्तम निर्मिती प्रक्रियेमध्ये रेफरन्स म्हणून वापरले जातात. यासाठी सर्वसाधारणपणे NAGRA या उपकरणाचा उपयोग केला जातो.

ध्वनिमुद्रणचे मुख्यत: चार भाग असतात.

१. लोकेशन साउंड - ३५ मि.मि. कॅमेऱ्याद्वारे चित्रीकरण होणार असेल तर त्या त्या लोकेशनवर कलाकारांचे संवाद ध्वनिमुद्रित केले जातात. हे संवाद उत्तम निर्मिती प्रक्रियेमध्ये रेफरन्स म्हणून वापरले जातात. यासाठी सर्वसाधारणपणे NAGRA या उपकरणाचा उपयोग केला जातो.

२. पुनध्र्वनिमुद्रण (रि-रेकॉìडग) - लोकेशनवर ध्वनिमुद्रित केलेल्या संवादाची तांत्रिक गुणवत्ता चांगली नसल्यामुळे चित्रपटातील सर्व कलाकारांचे संवाद स्टुडिओमध्ये पुन्हा रेकॉर्ड केले जातात. या प्रक्रियेला डिबग असे म्हणतात. साऊंड इफेक्ट्स आणि इतर आवाजांचेही वेगळे रेकॉìडग करून त्याचे वेगवेगळे ट्रॅक्स बनवले जातात. तंत्रज्ञानाच्या प्रगतीमुळे आता सिंक साउंड या अद्ययावत पद्धतीने लोकेशनवरच रेकॉर्ड केलेले संवाद अंतिमत: वापरता येणे शक्य झाले आहे. त्यामुळे चित्रपटाचा वास्तववादी परिणाम साधण्यात मदत झाली आहे.

३. संगीत आणि पाश्र्वसंगीत : संगीतकाराच्या मार्गदर्शनाखाली त्याने बनवलेल्या चालीनुसार चित्रपटातील गाण्याचे रेकॉìडग केले जाते. तसेच प्रसंगांच्या मूडनुसार पूर्ण चित्रपटाचे पाश्र्वसंगीत बनवले जाते आणि त्याचे रेकॉìडग करून त्याचा एक वेगळा ट्रॅक बनवला जातो.
४. मििक्सग: रेकॉर्ड केलेले वेगवेगळे ट्रॅक्स मग साउंड स्टुडिओमध्ये योग्य पद्धतीने एकत्र केले जातात, या प्रक्रियेला साउंड मििक्सग असे म्हणतात.

याशिवाय चित्रपटाच्या साउंडचा एकसंध परिणाम साध्य करण्यासाठी संपूर्ण साउंडची संकल्पना जो तयार करतो त्याला साउंड डिझायनर म्हणतात. रसूल पुकुटी यांना ‘स्लॅमडॉग मिलेनियर’ सिनेमासाठी ऑस्कर पारितोषिक मिळाल्यानंतर खऱ्या अर्थाने भारतामध्ये साउंडचे महत्त्व अधोरेखित झाले आहे. याशिवाय या विभागासाठी रेकॉìडग/ मििक्सग इंजिनीयर, फोली आर्टस्ट्सि, वादक तसेच इतर तंत्रज्ञांची गरज असते. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना इथेही भरपूर संधी मिळू शकतात.

Become YINBuzz contributor. Write your stories, publish your photos and videos using Sakal Samvad App (*YINBuzz.com हा तरूणाईसाठीचा खुला डिजिटल फोरम आहे. इथे प्रसिद्ध झालेल्या मतांशी वेबसाईटचे व्यवस्थापन सहमत असेलच; असे नाही.)

Download Samvad App

Related News